Nya.vn

Thư viện thiết kế bỏ túi

HuyKTS.com - Thư viện thiết kế bỏ túi

Làm việc với Window Glyph trong FontLab 7 (Phần 3)

Chào các bạn! Tôi là HuyKTS, một người yêu thích công việc thiết kế.

Thiết kế Font chữ là một lĩnh vực khá hẹp, cần rất ít người làm, nhưng rất quan trọng trong xã hội. Vì tất cả các văn bản kỹ thuật số và in ấn đều phải sử dụng Font chữ để trình bày văn bản. Công việc thiết kế Font chữ khá thú vị, bạn có thể tự tạo ra một Font chữ kiểu theo ý thích.

Trong bài viết này, tôi tổng hợp những kiến thức cần thiết nhất để chúng ta có thể hiểu về Font chữ và bước đầu thực hiện thiết kế Font chữ, Việt hóa Font chữ.

Các bạn xem bài viết chỉ cần xem phần hình ảnh. Hình ảnh đã được sắp xếp và trình bày nội dung bài viết, dễ xem và dễ hiểu. Phần văn bản dùng để tối ưu hóa nội dung.

Chỉ số Typographic Spacing Metrics trong FontLab 7

  • Trong file OpenType của FontLab 7 chứa khai báo tùy chọn [Prefer Typo Metric], ở phần mềm khác có tùy chọn tương tự là [Use Typo Metrics For Line Spacing]. Nó có nghĩa là sử dụng chỉ số Typographic Spacing Metrics để tính toán khoảng cách dòng.
  • Nếu bật tùy chọn [Prefer Typo Metric] trong mục Other Values của bảng Font Info đầy đủ thì file Font chữ sẽ khai báo “OS/2 Use Typo Metric” theo bảng đặc tả OS/2 của Font chữ OpenType, chỉ định áp dụng chỉ số Typographic Spacing Metric để tính toán khoảng cách dòng.
  • Khoảng cách dòng Typographic Spacing Metrics = Typo Ascender + Typo Descender + Typo Line Gap.
  • Typo Ascender đi qua điểm cao nhất của ký tự chữ thường cao nhất (ví dụ ký tự “k”).
  • Typo Descender đi qua điểm thấp nhất của ký tự chữ thường (ví dụ ký tự “y” và “g”).
  • Khoảng cách từ Typo Ascender -> Typo Descender = 1 UPM. Đây chính là thông số khai báo Font Info trong FontLab.
  • Typo Line Gap thường được thiết lập trong khoảng 7% – 25% UPM sao cho khoảng cách dòng phù hợp.
  • Các chuyên gia khuyên nên bật tùy chọn [Prefer Typo Metric] để hê điều hành Windows chọn chỉ số Typographic Spacing Metrics tính toán khoảng cách dòng.

Chỉ số Windows OS/2 trong FontLab 7

  • Nếu không bật tùy chọn [Prefer Typo Metric] thì Windows sẽ mặc định sử dụng khoảng cách dòng bằng chỉ số Windows OS/2 để tính toán khoảng cách dòng.
  • Khoảng cách dòng Windows OS/2 = WinAscent + WinDescent
    WinAscent = Safe Top. (Khoảng từ Baseline đến 0.5 Line Gap trên)
    WinDescent = Safe Bottom. (Khoảng từ Baseline đến 0.5 Line Gap dưới)
  • Phải đảm bảo WinAscent + WinDescent ≥ Typo Ascender + Typo Descender + Typo Line Gap. Hình ảnh ký tự nằm ngoài khoảng WinAscent + WinDescent sẽ không được hiển thị trong văn bản.

Chỉ số Macintosh hhea trong FontLab 7

Bảng tính năng chuyên sâu TrueType ban đầu được hãng Apple tạo ra để áp dụng cho định dạng Font chữ TrueType, chạy trên các phần mềm của hệ điều hành Macintosh.
Ngày nay, hầu hết các thẻ tính năng chuyên sâu đều hỗ trợ cho cả định dạng OpenType và TrueType.
Hãng Apple có bảng hướng dẫn tính năng chuyên sâu TrueType: https://developer.apple.com/fonts/TrueType-Reference-Manual/RM06/Chap6hhea.html
Hãng Microsoft có bảng hướng dẫn tính năng chuyên sâu OpenType: https://learn.microsoft.com/en-us/typography/opentype/spec/hhea
Thẻ “hhea” trong bảng tính năng chuyên sâu dùng để khai báo thông tin hiển thị ký tự theo chiều ngang, trong đó bao gồm cả thông tin khoảng cách dòn

  • Thẻ “hhea” trong bảng tính năng TrueType có ba trường khai báo khoảng cách dòng là: hhea Ascender, hhea Descender và hhea Line Gap.
    hhea Ascender nên khai báo trùng với Typo Ascender.
    hhea Descender nên khai báo trùng với Typo Descender.
    hhea Line Gap nên khai báo trùng với Typo Line Gap.
  • Khai báo chỉ số của thẻ “hhea” đồng bộ với chỉ số Typographic của Font chữ sẽ giúp hỗ trợ đa nền tảng tốt hơn, tránh phát sinh lỗi hiển thị.
  • Trong FontLab7 có tùy chọn [Custom hhea Linespacing]. Nếu bật tùy chọn này thì phần khai báo thông tin khoảng cách dòng của thẻ “hhea” sẽ được thêm vào.
  • Việc khai báo thông tin khoảng cách dòng trong thẻ “hhea” chỉ mang tính chất đại diện cho ý định của người thiết kế, không có ý nghĩa trong việc tính toán khoảng cách dòng. Các phần mềm ứng dụng mới hiện nay sử dụng chỉ số Typographic Spacing Metrics để tự động tính toán khoảng cách dòng, bỏ qua các chỉ số thẻ “hhea”. Nên có thể bỏ qua tùy chọn [Custom hhea Linespacing].

Khoảng cách dòng trong FontLab 7

Khái niệm khoảng cách dòng trong thiết kế Font chữ

  • Khoảng cách dòng được tạo ra bởi khoảng trống trên và dưới ký tự, đảm bảo các dòng trong văn bản hiển thị với khoảng cách phù hợp.
  • Font chữ chỉ hỗ trợ ký tự latin cơ bản thì cách tính khoảng cách dòng đơn giản. Tuy nhiên, Font chữ hỗ trợ tiếng Việt xuất hiện nhiều ký tự dấu phụ xếp chồng lên nhau nên việc tính khoảng cách dòng phải tính thêm không gian cho dấu phụ.
  • Các hệ điều hành máy tính, trình soạn thảo văn bản, sách điện tử, máy trò chơi, trình duyệt web, trình tạo PDF và trình điều khiển máy in không sử dụng chung một cơ chế xác định khoảng cách dòng.

Quá trình phát triển định nghĩa khoảng cách dòng

  • Trước khi xuất hiện hệ Font chữ OpenType, các chương trình máy tính Windows chỉ hỗ trợ hệ Font chữ Postscript và hệ điều hạnh Macintosh chỉ hỗ trợ hệ Font chữ TrueType.
  • OpenType được phát minh nhằm có thể tương tích được đa nền tảng và cung cấp các chỉ số để tất cả các nền tảng phần mềm phổ biến có thể đọc và hiểu được. Hệ Font chữ OpenType chứa cả ba chỉ số xác định khoảng cách dòng phổ biến là Typographic Spacing Metrics, Windows OS/2 và Macintosh hhea.
  • Các phầm mềm mới hiện nay hỗ trợ tốt cho chỉ số Typographic Spacing Metrics vì nó tương thích đa nền tảng. Nhưng các phần mềm cũ kế thừa từ hệ điều hành Windows hoặc Macintosh vẫn sử dụng chỉ số riêng, nên Font chữ vẫn cần hỗ trợ cả chỉ số Windows OS/2 và Macintosh hhea để tương thích đa nền tảng.
  • Hệ Font chữ TrueType ngày nay cũng đã hỗ trợ đầy đủ các chỉ số xác định khoảng cách dòng để tương thích đa nền tảng và hệ Font chữ TrueType trở thành định dạng tương thích tốt nhất trên nền Web.

Xem thêm nhiều bài hướng dẫn sử dụng FontLab 7 tại [ Sổ tay hướng dẫn sử dụng FontLab 7 ].
Theo dõi Fanpage Thư viện thiết kế bỏ túi để xem thêm nhiều bài viết hữu ích.
Chúc các bạn sức khỏe và thành công!

Hướng dẫn sử dụng | FontLab 7 | FontLab 8 | Thiết kế Font chữ | Việt hóa Font chữ

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Chuyển lên trên